Sapa, miền sương mù mở cánh cửa bí mật của núi non Lào Cai
Sapa luôn hiện ra như một cõi biên viễn, nơi mây không chỉ trôi mà dường như biết cúi xuống trò chuyện với núi. Đường từ Lào Cai uốn lượn như một dải lụa xanh ngọc, và càng lên cao, không khí càng trở nên tinh khôi đến mức người ta cảm giác có thể gom lại thành từng nắm để mang về. Cao hơn 1.600 mét so với mặt biển, Sapa không chỉ là một địa danh; nó giống một “quán trọ của linh hồn”, nơi thời gian chậm rãi như hơi thở trong buổi sớm đầu mùa.
Mùa hè, Sapa dịu dàng như một tách trà nóng vừa pha, còn mùa đông lại dựng lên một sân khấu trắng xóa của mây, sương và đôi khi là tuyết. Người ta nói rằng một ngày ở Sapa có đủ bốn mùa – và đó không phải là cách nói ví von. Buổi sáng mang theo hơi xuân phơi phới, trưa chuyển sang nắng ấm của hạ, chiều chùng xuống vị thu, và đến tối cái rét cắt da lại bất ngờ kéo về như một vị khách không mời.
Nếu miền xuôi đôi khi ồn ã bởi tốc độ sống, thì Sapa lại sống bằng nhịp điệu riêng – nhịp điệu của tiếng gió vờn qua rừng trúc, tiếng vó ngựa lóc cóc dưới chân đèo, và cả tiếng gọi khẽ của mây lùa vào mái nhà gỗ. Lào Cai, người anh cả của miền núi phía Bắc, không chỉ giàu khoáng sản mà còn sở hữu những tầng địa mạo kỳ thú – ruộng bậc thang bập bềnh như sóng, những triền đồi mùa xuân được rắc đầy hoa anh đào và mận nở, và những đỉnh núi có lúc phủ tuyết trắng như muối.
Nhà thờ đá Sapa đứng giữa trung tâm thị trấn như một chứng nhân cổ kính. Mỗi thứ bảy, nơi sân trước nhà thờ lại vang lên tiếng khèn gọi bạn – âm thanh vừa da diết vừa rộn ràng của những chàng trai cô gái H’mông đi chơi chợ tình. Những ai chưa từng nghe tiếng khèn trong đêm lạnh Sapa có lẽ chưa thể cảm được độ mộc mạc lẫn mê hoặc của nó. Còn vào Giáng Sinh, nhà thờ rực sáng ánh nến và tiếng hát, cả thị trấn bồng bềnh trong một thứ không khí thiêng liêng pha lẫn hồn nhiên.
Đi xa hơn một chút, dinh Hoàng A Tưởng ở Bắc Hà hiện ra cổ kính như một câu chuyện bỏ quên. Kiến trúc Đông – Tây pha trộn khiến nơi này giống một tòa tiểu thành, một biểu tượng từng rất quyền thế nay lại nằm im lặng giữa sương mù, chờ du khách lần giở từng trang ký ức.
Núi Hàm Rồng, điểm đến mà ai cũng nhắc tới, là một cuộc dạo chơi của xúc giác và thị giác. Con đường men qua vườn lan, thảm hoa rực rỡ, rừng đá dựng đứng, “cổng trời” và “sân mây” tạo ra cảm giác như đang bước vào công viên của một họa sĩ lập thể. Khi lên tới Sân Mây, thị trấn Sapa nhỏ lại dưới tầm mắt, mờ – hiện, rõ – mờ như một tấm tranh thủy mặc bị gió khuấy nhẹ.
Dưới chân núi là quần thể hang động kỳ ảo với những nhũ đá rủ xuống thành hình dáng ngẫu nhiên nhưng đầy sức gợi. Ánh sáng xuyên qua tạo thành màu sắc lấp lánh như dải ngân hà thu nhỏ. Khi gõ nhẹ vào những thạch nhũ, âm thanh ngân vang hệt tiếng đàn đá Tây Nguyên, làm người ta bất giác nín thở.
Và rồi Phanxipan. Đỉnh núi 3.143 mét ấy luôn mang đến cho người leo núi cảm giác như đang bước vào một cuộc đối thoại riêng tư với thiên nhiên. Dù đi bằng cáp treo hay đường bộ, khoảnh khắc chạm tay vào tấm biển “Nóc nhà Đông Dương” vẫn khiến người ta rùng mình vì hân hoan. Gió trên đỉnh núi thổi mạnh, sắc và lạnh, nhưng cũng như một nhát dao gọt bỏ hết phiền muộn.
Chợ phiên Bắc Hà, chợ Mường Hum, chợ Sapa – mỗi nơi như một vũ trụ màu sắc riêng. Người Mông, Dao, Tày, Giáy đem theo thổ cẩm, khèn, lá thuốc, chó Mông cộc, nồi thắng cố, rượu ngô. Mùi khói bếp, mùi thảo quả, tiếng mặc cả, tiếng cười, tiếng gọi nhau vang từ đầu này sang đầu kia. Đặc biệt, những phiên chợ tình – nơi trai gái tìm bạn tri âm – vẫn tồn tại như một trang văn sống, một nét văn hóa mà người miền thấp khó tìm thấy ở bất kỳ đâu.
Người Giáy với lễ hội Roóng Poọc, người Tày cùng lễ Lồng Tồng, người Dao với Tết Nhảy Tả Phìn… tất cả hòa quyện thành một bản trường ca của núi. Mỗi lễ hội là một mạch văn hóa riêng: nghi lễ, nhảy múa, tiếng trống, vòng xòe, cúng lúa, cầu mưa. Đó là nơi du khách không chỉ nhìn – mà còn lắng nghe, cảm nhận, hòa mình.
Ẩm thực Sapa thì như một cuộc gặp mặt ấm lửa. Thịt hun khói treo gác bếp, thắng cố nóng nghi ngút, rượu táo mèo ngấm vị ngọt chát, cải mèo giòn nhưng gắt, lợn bản chắc thịt, nấm hương rừng thơm ngậy. Những món ấy không phải chỉ để ăn mà để thấu hiểu sự chắt chiu của người miền cao. Mùa mận tam hoa và mận hậu chín, cả thung lũng bỗng như ngập một thứ ánh sáng hồng trong trẻo.
Sapa luôn khiến người ta nhớ bằng cách rất riêng: không dữ dội, không huyên náo, mà bằng cảm giác được sống chậm, được thở sâu, được hòa cùng một nhịp điệu cổ xưa hơn cả thời gian. Càng đi, càng thấy Sapa như một nụ hoa chưa bao giờ nở hết – mỗi lần trở lại lại hé thêm một lớp bí mật.
du lịch Sapa,khám phá Lào Cai,nhà thờ đá,núi Hàm Rồng,chợ phiên Bắc Hà,chợ tình Sapa,ẩm thực Tây Bắc,ruộng bậc thang,đỉnh Fanxipan,văn hóa dân tộc,lễ hội Tây Bắc,đặc sản Sapa,mây mù Sapa,cảnh đẹp miền núi,hành trình Tây Bắc